"პარტიებს შორის მიგრაციული პროცესები ნიშნავს იმას, რომ ჩვენთან პოლიტიკური ელიტა საერთოდ არ არსებობს, ადამიანები მხოლოდ სკამებისა და ძალაუფლებისთვის იბრძვიან და არა იდეისთვის, ან ფასეულობების სისტემისთვის", - ასე აფასებს პოლიტოლოგი გია ხუხაშვილი პარტიებიდან მასობრივი მიგრაციის ფაქტებს.

მისი თქმით, ხელისუფლების არც ერთი შტო საკუთარი მანდატის შესაბამისად არ ფუნქციობს, რაც პოსტსაარჩევნო პერიოდში სერიოზული კრიზისის ჩამოყალიბების წინაპირობას ქმნის.

გია ხუხაშვილი: ეს პროცესი წინასწარ პროგნოზირებადი იყო. ბუნებრივია, ასეთი ნაბიჯების ფასი გაიზრდება და შეიძლება უფრო მძიმე წონიანი პოლიტიკოსების დემარშები ვიხილოთ. განსაკუთრებით რთულად ექნებათ საქმე კოალიციაში შუამავალ სუბიექტებს, რომლებმაც 4 წლის განმავლობაში შეიძინეს ხელისუფლებაში ყოფნის გამოცდილება, იგრძნეს მისი სიტკბო და განსაკუთრებით რეგიონებში, სახელისუფლებო ბერკეტების დაკარგვის რისკი, დამატებითი სტიმულია იმისთვის, რომ პარტია "ქართულ ოცნებაში" გადაბარგება დაიწყონ.

სწორედ ამ პროცესს ვაკვირდებით "რესპუბლიკური პარტიისა" და "თავისუფალი დემოკრატების" შემთხვევაში. მე არ გამოვრიცხავ, რომ პარტია "ქართული ოცნების" მხრიდანაც იყოს ეს პროცესი სტიმულირებული, მაგრამ ესეც რომ არ იყოს, იქ ძალიან ბევრი ისეთი ადამიანია, ვინც 4 წლის განმავლობაში მიეჩვია ბიძინა ივანიშვლის რესურსებზე პარაზიტობას და არ უნდა იქიდან ჩამოსვლა.

სხვა პარტიებიდან ეს ნაკლებად მოსალოდელია. ერთადერთი, ეს რისკი უდგას პაატა ბურჭულაძის პარტიას, მაგრამ იქ მიზეზი გახლავთ სხვა. ამ პარტიის ფორმირება ძალიან მოკლე ვადაში მოხდა და ამ მოკლე პერიოდში ფილტრაციის, საქმეში გამოცდის დრო არ გაქვს და შესაძლებელია სხვადასხვა სპეცმეთოდებით ამ ტიპის პარტიაზე შეტევის მიტანა.

"რეზონანსი": ეს პარტიები ყოფილი თანაგუნდელების გადაბირებაში "ქართულ ოცნებას" ადანაშაულებენ...

გ.ხ.: კი, ბატონო, ჩვენ შეიძლება ამ კუთხითაც შევხედოთ, მაგრამ მეორე მხრიდან, თვითონ ესენი ვერ განვითარდნენ პარტიულად, თავის დროზე თავადაც პარაზიტობდნენ ბიძინა ივანიშვლის რესურსებზე, არ ჰქონდათ არც ხალხთან მუშაობის გამოცდილება და თანახმა იყვნე პარაზიტირება ასე გაეგრძელებინათ.

მერე მათ წამოსვლა მოუწიათ და რა უკვირთ თანაგუნდელების?! ამ პარტიებიდან რომელი იყო თანახმა, რომ ბიძინა ივანიშვილს გაეშვა? "რესპუბლიკურ პარტიას" ჩვენ თავადაც ვხედავდით, რომ ყველაფერს აკეთებდა იმ სიკეთის შესანრჩუნებლად, რაც ჰქონდა, სანამ არ გამოაგდო "ქართულმა ოცნებამ". თვითონ ლიდერები იქცეოდნენ ასე და მსგავსი ქმედება თანაპარტიელების ქვედა დონეზე რატომ უკვირთ, ეს არ მესმის.

"რ": როგორც ადრე თქვით, ეს პროცესები ამ კონკრეტულ პარტიებზე დადებითად ვერ აისახება, მაგრამ არც "ქართული ოცნებითვის" იქნება კარგის მომტანი. მაშინ, ვის აწყობს ყველაზე მეტად მიგრაციის პროცესი?

გ.ხ.: ეს მიგრაცია არის წმინდა მექანიკური პროცესი და ელექტორალური თვალსაზრისით, აქ მოგებული მხარე არ არსებობს. ყველა დაზარალებულია, მათ შორის საზოგადოება.

მიგრაციული პროცესი ნიშნავს იმას, რომ ჩვენთან პოლიტიკური ელიტა საერთოდ არ არსებობს, ადამიანები მხოლოდ სკამებისა და ძალაუფლებისთვის იბრძვიან და არა იდეისთვის ან ფასეულობების სისტემისთვის.

ახლა ეს ერთჯერადი პროცესია, თორემ საერთოდ, ჩვენ ამის პროფესიონალები გვყავს - დეპუტატობის კანდიდატები, რომლებიც შევარდნაძის დროიდან დაწყებული, პარტიიდან პარტიაში მიგრირებენ იმის მიხედვით, თუ ვინ არის ხელისუფლებაში; ადამიანები, რომელებმაც "ცოცხების ფონზე" "ნაციონალური მოძრაობის" სახელით იყარეს კენჭი და დღეს "ქართული ოცნების" მაჟორიტარობის კანდიდატები არიან.

ერთია, რომ ეს ამ ადამიანების აპოლიტიკურობას აჩვენებს, რომელთა მიზანი ძალაუფლებაა, მაგრამ მეორეს მხრივ, "ოცნების" პრობლემა არის სხვა ტიპის - ის ამბობს, რომ ჩემთვის იდეა მთავარი არ არის, მე მზად ვარ ნებისმიერ დისკრედიტირებულ, უპრინციპო ადამიანთან (კონკრეტულად ადამიანებს არ ვგულისხმობ) ვითანამშრმლო, ოღონდ ძალაუფლება შევინარჩუნო. ეს ნიშნავს, რომ საქართველოში არ არსებობს პარტია, რომელიც ფიქრობს სახელმწიფოზე, ყველა ფიქრობს საკუთარ ძალაუფლებაზე, სკამზე და კეთილდღეობაზე.

ამიტომ არის, რომ ამომრჩევლის 60-65% ასეთი განწყობითაა: ან არ მიდის არჩევნებზე, ან ჯერ ვერ გადაწყვიტა, ან თუ მიდის, მათი უმრავლესობაც არჩევანს არ აკეთებს, რადგან თვლის, რომ ჰყავს ცუდი ხელისუფლება, ცუდი ოპოზიცია "ნაციონალური მოძრაობის" და დანარჩენი პოლიტიკური ელიტის სახით.

წინასაარჩევნოდ ეს ძალიან ცუდ სურათს ქმნის, რაც პოსტსაარჩევნო პერიოდში სერიოზული კრიზისის ჩამოყალიბების წინაპირობის საფუძველია. შეიძლება არა პირდაპირ პოსტ საარჩევნო პერიოდში, მაგრამ იმის შანსი, რომ შემდეგმა ხელისუფლებამ 4 წელი ვერ მოახერხოს ქვეყნის მართვა და ჩვენ ისევ რევოლუციური განვითარება მივიღოთ, მკვეთრად იზრდება.

"რ": გახშირდა ოპოზიციური პარტიების ოფისების გატეხვის ფაქტები. როგორ ფიქრობთ, ყველა შემთხვევაში ერთი ხელი ურევია?

გ.ხ.: ამაში ჯერჯერობით სისტემურ პრობლემას ვერ ვხედავ. დღევანდელ ვითარებას 2012 წლისას თუ შევადარებთ, რა თქმა უნდა, ბევრად უკეთესია, იგივე კონკურენტუნარიანობის, საინფორმაციო თავისუფლების თვალსაზრისით. ეს ნაწილობრივ ხდება იმიტომ, რომ ხელისუფლებას სუსტი, მაგრამ აქვს ნება, რომ არ დაემსგავსოს სააკაშვილის რეჟიმს.

თუმცა, ნაწილობრივ შეიძლება უნდა კიდეც იმ ინსტრუმენტების გამოყენება, მაგრამ საამისო უნარები არ აქვს. "ცუდ ბიჭობასაც" გარკვეული უნარები უნდა. დღევანდელი ხელისუფლება ჩამოყალიბდა ადამიანების კონგლომერატად, რომელსაც არც "კარგი ბიჭობა" შეუძლია და არც ცუდი, გაჩხერილია შუაში და რა უნდა, რისთვის არის, რა პოლიტიკური და სახელმწიფოებრივი მიზნები აქვს, ამაზეც კი ვერ ჩამოყალიბდა.

დღემდე ბიძინა ივანიშვილის რესურსებზე პარაზიტობენ და მისი მხრებიდან ჩამოსვლას არც აპირებენ. ივანიშვილს შეიძლება უნდა კიდეც, რომ გაერიდოს პროცესს, მაგრამ ვერ გაერიდიება, რადგან "ოცნებაში" ლიდერი არ არსებობს, რომელსაც საკუთარ თავზე სახელმწიფოებრივი განვითარების პასუხისმგებლობის აღება შეეძლება.

"რ": ოპოზიციური პარტიები მმართველი ძალის მხრიდან გახშირებულ ზეწოლის ფაქტებზე საუბრობენ...

გ.ხ.: ჩვენ ასეთ მანკიერ წრეში ვტრიალებთ. "ქართული ოცნების" მხრიდან შეიძლება იყოს ასეთი გამოვლინებები, რადგან მას სისტემა არ შეუცვლია. დღესაც კი სისტემის ქვედა დონეებზე, სააკაშვილის დრინდელი ხალხი მუშაობს. შესაბამისად, ეს ადამიანები როდესაც დავალებად იღებენ, რომ "ქართული ოცნების" სასარგებლოდ რაღაც გააკეთონ, ისინი მოქმედებენ ასე. იმიტომ, რომ სხვანაირი მოქმედების გამოცდილება არ აქვთ.

თუმცა, შეიძლება ასეთი ცალკეული ნეგატიური შემთხვევები ვიხილოთ, მაგრამ სისტემურად და "ეფექტურად", როგორც საკაშვილი აკეთებდა, ამას ეს ხელისფლება ვერ გააკეთებს. რა თქმა უნდა, საზოგადოებას ნებისმიერ შემთხვევაზე უნდა ჰქონდეს რეაგირება, რომ ვიღაცეებს არცთუ ისე დიდი პრობლემების უფრო სერიოზულად გადაქცევის საშუალება არ მიეცეთ.

"რ": ამ დრომდე საზოგადოებაში არ ჩნდება ბიძინა ივანიშვილი. ახლა საუბარი დაიწყო იმაზე, საერთოდ გამოჩდება თუ არა. წინასაარჩევნოდ მისი არგამოჩენა როგორ აისახება "ოცნების" რეიტინგზე?

გ.ხ.: მე როგორც მახსოვს, მან თქვა - სექტემბერი. დაველოდოთ, შეიძლება ვიხილოთ კიდეც. ამაზე საუბარი ნაადრევი მგონია.

"რ": როგორც ცნობილი გახდა, დავით უსუფაშვილის მიერ წარდგენლ საკონსტიტუციო სასამართლოს კანდიდატებს "ოცნება" მხარს არ დაუჭერს. როგორ ფიქრობთ, ამის მიზეზი მათ შორის არსებული დაპირისპირებაა, თუ "ოცნებას" უკვე ჰყავს საკუთარი კანდიდატი?

გ.ხ.: მიუხედევად იმისა, რომ დავით უსუფაშვილი პარლამენტის თავმჯდომარეა, მას არ უნდა გაუკვირდეს, რომ მმართველი ძალა მის კანდიდატებს კენჭს არ უყრიდეს, რადგან ისინი უკვე ცალკე პოლიტიკური ძალები არიან.

რაც შეეხება იმას, "ოცნებას" უკვე ჰყავს თუ არა თავის კანდიდატი, ეს არ ვიცი, მაგრამ არ მგონია, რომ ამ პარლამენტს კიდევ რაიმეს გადაწყვეტის უნარი აქვს.

ძალიან სკეპტიკურად ვუყურებ იმას, რომ პარლამენტი კიდევ შეძლებს შეკრებას და რაიმე გადაწყვეტილების მიღებას. დიდი ხანია ის ქმედუუნაროა და ამ წინასაარჩევნო პროცესში ეს კიდევ დამატებითი პრობლემაა.

მუდმივად ვსაუბრობთ შესაძლო პოსტ საარჩევნონ კრიზისზე, რა დროსაც ინსტუტები უნდა იყოს მყარი იმისთვის, რომ ასეთი ტიპის კრიზისებს გაუმკლავდეს. ამ დროს ჩვენ ასეთი რეალობა გვაქვს - დიკრედიტირებულია სასამართლოები და პარლამენტი, მთავრობა საერთოდ ჰაერშია დარჩენილი, პრეზიდენტის ლეგიტიმურობა საკმაოდ შესუსტებულია და ის კიდევ უფრო შესუსტდა რეფენდუმთან დაკავშირებული პერიპეტიების გამო.

ხელისუფლების არც ერთი შტო არ ფუნქციობს საკუთარი მანდატის შესაბამისად, რაც ძალიან სახიფათოა. ნაცვლად იმისა, რომ "ქართულ ოცნებას" დემოკრატიის პრინციპების შესაბამისად ინსტუტუტები გაეძლიერებინა, მათი ავტორიტეტი და ლეგიტიმაცია საერთოდ მოსპო. ეს არ არის მხოლოდ "ქართული ოცნების" დამსახურება, ამაში "ნაციონალურმა მოძრაობამ" საკმაოდ დიდი როლი ითამაშა.

ასეთ ვითარებაში ვინ უნდა ითამაშოს სავარაუდო კრიზისის მართვის მენეჯერის როლი, ჩემთვის გაუგებარია.

"რ": როგორ შეაფასებთ პრეზიდენტის გადაწყეტილებას ქორწინების განსაზღვრებაზე რეფერენდუმის არჩატარებასთან დაკავშირებით?

გ.ხ.: ეს არის წმინდა პოლიტიკური თემა. ეს თემა მოგონილია ქართულ სინამდვილეში. კანონით ისედაც რეგულირდება და თუ ახლა კონსტიტუციაშიც არ შევიტანთ, ხვალ ავდეგებით და ყველა ორიენტაციას შევიცვლით!? ეს ზედმეტად არსერიოზულად მიმაჩნია. თუმცა, როგორც პოლიტიკური თემა, საკმაოდ კარგად არის მოფიქრებული.

პრეზიდენტის გადაწყვეტლება იყო არა პოლიტიკოსის, არამედ საზოგადო მოღვაწის გადაწყვეტილება, რომელსაც საკმაოდ მყარი ფასეულობათა სისტემა აქვს და იღებს შესაბამის გადაწყვეტილებას. როგორც საზოგადოებრივ მოღვაწეს, მე პატივს ვცემ მის გადწყვეტილებას, მაგრამ როგორც პოლიტიკოსს და ქვეყნის პრეზიდენტს, ამ ტიპის გადაწყვეტილება არ უნდა მიეღო. ამით კი არ ასუსტებს თავის ოპონენტებს, რომლებსაც ამ თემის პოლიტიკური დღის წესრიგში შემოტანა უნდათ, არამედ აძლიერებს და მეტ არგუმენტს აძლევს მომავალი ქმედებებისთვის.

ის იყო ცუგცვანგის პოზიციაში - ან დანიშნავდა, ან- არა და ორივე შემთხვევაში მის ოპონენტებს ჰქონდათ გარკვეული სამოქმედო გეგმა.ამიტომ, როდესაც შენ გიგებენ ხაფანგს,უნდა ეძებო მესამე გზა, რომელიც იქნებოდარეფერენდუმის დაიშვნა, რადგან ამას ითხოვდა საზოგადოების გარკვეული ნაწილი, ოღონდ არა არჩევნების დღეს, არამედ მის მერე, მაგალითად, იანვარში, თებერვალში.

ამით, ამ საკითხს პოლიტიკური დღის წესრიგიდან ჩახსნიდა და ვერც წინასაარჩევნო გარემოზე მოახდენდა გავლენას. იანვარ-თებერვალში კიდევ ამ რეფრენდუმზე ვინმე წავიდოდა, ან - არა.

ეს ერთი არგუმენტი რატომაც უნდა მიეღო მესამე გადაწყვეტილება და გარდა ამისა, მე მაქვს მეორე არგუმენტიც - მას რა თქმა უნდა, აქვს უფლება, რომ არ დანიშნოს რეფერენდუმი და ამის მოტივები მოიყვანოს, მაგრამ როდესაც მასთან მიდის ხელმოწერების კრტიკული რაოდენობა, 200 000 კაცის ხელმოწერის უარყოფის უფლება არ აქვს. სხვა შემთხვევაში, ძალიან საკამათო ხდება ასეთი ტიპის გადაწყვეტილებები.

როდესაც საზოგადოების ასეთი მაღალი მოთხოვნაა, თუნდაც ის შენთვის მიუღებელი იყოს, რეფენდუმის არდანიშვის უფლება მხოლოდ მაშინ შეიძლება მისცე თავს, როდესაც მინიმუმ 60%-იანი სახალხო მხარდაჭერა გაქვს. როდესა ისედაც მყიფე ლეგიტიმაცია გაქვს, ასეთი გადაწყვეტილებები დემოკრატიული პრინციპებიდან გამომდინარე საეჭვოდ მიმაჩია.

"რ": ირაკლი ოქრუაშვილი მაჟორიტარად გორში წარდგა, სადაც მისი კონკურენტია ირაკლი ალასანია, როგორია მათი შანსები?

გ.ხ.: ჩვენ თუ მიხეილ სააკაშვილთან გვაქვს პრეტენზიები, მისი რეჟიმი იბადებოდა ოქრუაშვილის ხელით. ყველაზე შემაშფოთებელი, აგრესიული ქმედებების, საიდანაც ეს ურჩხული დაიბადა, პირველი მერცხალი ოქრუაშვილი იყო.

ამ შემთხვევაში "ქართული ოცნება" იქცევა ძალიან უცნაურად. ისინი თვლიან, რომ ალასანიას მიიჩნევენ პოლიტიკური მტრად და ამ ვითარებში, თუ ისინი თვლიან, რომ მათი მტრის მტერი მათი მეგობარია, სახელმწიფოებრივი განვითარების თვალსაზრისით ასეთი მიდგომა დამანგრეველია.

შეიძლება ირაკლი ალასანიასადმი მე სერიოზული პრეტენზია მქონდეს, მაგრამ ნამდილად შემიძლია ვთქვა, რომ ოქრუაშვილთან შედარებით ის ბევრად უკეთ გამოიყურება.