"შემთხვევითი არაა, რომ არჩევნებამდე ერთი თვით ადრე საქართველოში ნატოს გენერალური მდივანი სტოლტენბერგი ჩამოდის. ამას არ გააკეთებდა, აუცილებლობა რომ არ მოითხოვდეს. აუცილებლობა კი იმიტომ დადგა, რომ ნატო-ს მოწინააღმდეგეთა რაოდენობა თანდათან კრიტიკულ ზღვარს უახლოვდება," - აცხადებს პოლიტოლოგი სოსო ცინცაძე და დასძენს, რომ საკმაოდ დამაფიქრებელ პრობლემაზე პრორუსული პარტიების მომრავლება და მათი თამამი განაცხადებიც მიუთითებს.

"მთელ კვირასთან" ინტერვიუში ცინცაძე თბილისის მერის, დავით ნარმანის გადაყენების მოთხოვნასაც ეხმაურება და ამ მოთხოვნას სამართლიანს უწოდებს. მისი აზრით, ნარმანიას პოსტი დიდი ხნის წინ უნდა დაეტოვებინა.

სოსო ცინცაძე: მერის გადაყენება დიდი ხანია საჭიროა, უკვე დაგვიანებულიც კი არის. შესაძლოა ახლა ამას უფრო პრინციპული მნიშვნელობა ჰქონდეს, იმ მხრივ რომ პრეცენდენტი შეიქმნება - უვარგისი მერის ვადამდე გაშვებისა, რაც ძალიან კარგია, რადგან დაუსჯელობის სინდრომმა ზენიტს მიაღწია. დაუსჯელობის სინდრომი იყო შევარდნაძის დროსაც, "ნაცმოძრაობის" დროსაც, მაგრამ ახლა, ნარმანიას დროს, ყოველგვარ ზღვარს გადააჭარბა. მას უკვე ძალიან ბევრი დანაშაული შერჩა.

ზოგი ნარმანიას გამართლებას ცდილობს, რომ რაღაცები მისი ბრალი არ არის, რაღაცები ადრეც ხდებოდა, სხვებიც აშავებენ და მარტო მან რატომ უნდა აგოს პასუხი და ა.შ. ის კი ავიწყდებათ, რომ მარტო ისაა მერი და მაგიტომაც უნდა აგოს პასუხი. მერიაში შეიძლება ასობით ბიუროკრატია, მაგრამ მერი ერთია, რომელსაც პასუხისმგებლობა ყველაფერზე ეკისრება.

აქედანაც ჩანს, როგორი დაბალია ჩვენი საზოგადოების პოლიტიკური და დემოკრატიული კულტურა. როცა ამბობენ - კი, რაღაცები არ მომწონს მაგრამ... - აი ამ "მაგრამით" შავდება ყველაფერი. თევზი თავიდან ყროლდება და ჩვენი მერია დიდი ხანია აყროლებულ თევზად იქცა. მის ზოგიერთ მხარდამჭერს სიმართლეც წამოცდა - რა ქნას, დანიშნეს და მუშაობსო.

"მთელი კვირა": თქვენც ფიქრობთ, რომ ნარმანია უბრალოდ დანიშნეს და მერიაში ის ვერაფერს აკონტროლებს? თუნდაც ამ კონკრეტულ შემთხვევაში, ხეების მოჭრისათვის ხელის შეშლა არ შეეძლო?

ს.ც: ხელის შეშლა ნამდვილად შეეძლო, თუნდაც გადადგომის ფასად. თუმცა, ნარმანია მერიაში არაფერს აკონტროლებს და უბედურებაც ამაშია. ნარმანიას მხოლოდ მეგობრების შვილების პარიზში დასვენების მერიის ბიუჯეტიდან დაფინანსება შეუძლია. პრინციპულ საკითხებსა და საკადრო პოლიტიკას კი მას არავინ ეკითხეება.

ნახეთ, რას ჰგავს ქალაქი. გადათხრილია, ნაგავშია ჩაფლული. ამის ფონზე მისი ბილწსიტყვაობა ზღვარს გადასული იყო.

"მ.კ": ფაქტია, რომ ამ თემამ წინასაარჩევნოდ საკმაოდ დიდი რეზონანსი გამოიწვია. როგორ ფიქრობთ, რამდენად იმოქმედებს იგი "ქართული ოცნების" რეიტინგზე? მას ხმებს დააკარგვინებს?

ს.ც: სიმართლე რომ გითხრათ, წარმოდგენა არ მაქვს, რა ახდენს გავლენას რეიტინგებზე. ერთი ის ვიცი, რომ ცოცხების ისტორიამ "ნაცმოძრაობის" რეიტინგზე მაშინ გავლენა მამდვილად მოახდინა. თუმცა მაშინაც მთელი 8 წლის განმავლობაში "ნაციონალების" დანაშაულებთან გატოლებული შეცდომები რომ არ ყოფილიყო დაგროვილი, ის ცოცხების კადრებიც ვერაფერს გახდებოდა. უბრალოდ, ციხის თანამშღომლები დაისჯებოდნენ და მაგით დამთავრდებოდა. იმ კადრებმა კი დენთით სავსე კასრზე ძალიან მოკლე პატრუქის როლი შეასრულა.

"ოცნებას" ჯერ ასე საქმე არა აქვს. მას არ უნდა დავუკარგოთ ის, რაც გააკეთა. თუნდაც ის, რომ ჩვენ ახლა ასე თავისუფლად ვსაუბრობთ, რომ ბიზნესს არავის ართმევენ. თუმცა, რატომღაც, ბიზნესში წარმატებას მხოლოდ ხელისუფლების ახლობლები აღწევენ - ეს უკვე ძველი გადმონაშთია. ნეპოტიზმი როგორც იყო, ისევ ისეა. კორუფციაც ისევ იმ დონეზეა. მოკლედ, რაღაცა გამოსწორდა, რაღაცა გაუარესდა.

ქვეყნის სავიტრინო სტენდი დედაქალაქია. ტურისტები პირველ რიგში აქ ჩამოდიან და შემდეგ მიდიან სიღნაღში თუ ბათუმში. თუმცა ისიც სათქმელია, რომ თბილისში ტურისტები ცენტრალურ უბნებს ხედავენ - ძველ თბილისს, ნარიყალას. გარეუბნებში არ გადიან. ამიტომ, მათი რაოდენობითაც ვერ დავასკვნით, რომ დედაქალაქში კარგი მდგომარეობაა. ტურისტებს ძველი თბილისი მე-19 საუკუნიდან მოსწონთ. მაგრამ ქალაქის ეკოლოგია რა დღეშია?! ხეები მთლიანად გაიჩეხა.

ეს ნარმანიას დროს არ დაწყებულა. ჩემს სამსახურთან, ცირკის პირდაპირ, ალექსიძის ქუჩაზე მიშას დროს ასობით ნაძვი ჩვენ თვალწინ გაიჩეხა. ახლა იმ ადგილას 2 დიდი ცათამბჯენი შენდება. მაშინდელი გამწვანების უფროსი შემხვდა და ამის შესახებ ვკითხე, მიპასუხა - რა ვქნა, მოვიდნენ და გაჩეხეს, ჩემთვის არავის არაფერი უკითხავსო. როგორც ჩანს, ესეთი საკითხები მაშინაც ძალიან მაღალ დონეზე წყდებოდა და გამწვანების სამსახურის უფროსს არავინ არაფერს ეკითხებოდა.

თუმცა იმით, რომ ადრე უარესები ხდებოდა, თავს ვერ დავიმშვიდებთ. ესენი იმიტომ მოვიდნენ, რომ ისინი არ მოგვწონდა. თუკი ესენიც ისე მოიქცევიან, რა განსხვავება იქნება?! გარდა მაგისა, ისიც საკითხავია, რა უფრო ცუდია საზოგადოებისთვის - ეკოლოგიური კატასტროფა თუ რამდენიმე ადამიანისთვის ბიზნესის წართმევა. ეკოლოგიური კატასტროფა მთელ თაობებს ეხება, მილიონობით ადამიანის ჯანმრთელობას.

როცა შენობები უვარგისი ბეტონით შენდება, უვარგისი ასფალტი იგება - ამით ხომ მოსახლეობას უზარმაზარი ზიანი ადგება?! მსოფლიოს 60 ქვეყანაში ვარ ნამყოფი და არსად, თვით აფრიკის ქვეყნებშიც კი არ მინახავს, რომ ქუჩებში ასფალტი დნებოდეს. ასფალტი რომ დნება, წარმოიდგინეთ, ჰაერში როგორი ნივთიერებები ორთქლდება - რაც ჩიყვს, კიბოს და სხვა მძიმე დაავადებებს აჩენს.

დაფიქრდით, რომელი უფრო საშიშია?! პირადად ჩემთვის ეს უფრო ცუდია, ვიდრე ის, თუ რომელიმე ბიზნესმენს ბიზნესს წაართმევენ. რა თქმა უნდა, არც ეს არაა სასურველი, მაგრამ ყველაფერი შედარებითია და საზოგადოებისთვის ეკოლოგიური კატასტროფა ბევრად უფრო დიდი ზიანის მომტანია.

"მ.კ": წეღან ახსენეთ - უკვე აღარ ვიცი, რა ახდენს პარტიების რეიტინგებზე გავლენას და რის მიხედვით იღებს გადაწყვეტილებას ამომრჩეველიო. თქვენი აზრით, საზოგადოება იმასაც არ აქცევს ყურადღებას, რომ ამ დრომდე პარტიების უმეტესობას საარჩევნო პროგრამა არ აქვს წარმოდგენილი?

ს.ც: როგორც ჩანს, საქართველოში პროგრამების დრო მიდის. პროგრამებს ინტელექტუალური საზოგადოება კითხულობს. ჩვენი საზოგადოება კი უწიგნურია. ახლა ვიღაცა მეტყოდა, რომ მსოფლიოში პროგრამებს არსად კითხულობენ, მაგრამ ასე ნამდვილად არ არის. ევროპაში ამ თემაზე დებატები იმართება, გადაცემები და ა.შ.

არადა, ეს არჩევნები წინა არჩევნებისგან ბევრი რამით განსხვავდება. პირველ რიგში იმით, რომ საგარეო პოლიტიკური საკითხები ახლა ისეთი აქტუალურია, როგორიც არასდროს. არც ერთ წინა არჩევნებში საგარეო პოლიტიკა ასეთი პრიორიტეტი არ ყოფილა.

არაერთი ანტიდასავლური პარტია შეიქმნა და შემთხვევითი არც ისაა, რომ არჩევნებამდე ერთი თვით ადრე საქართველოში ნატოს გენერალური მდივანი სტოლტენბერგი ჩამოდის. ამ სიცხეში მას ჩვენი პოლიტიკოსების ჩიჩინი დიდად არ ეხალისება. ამას არ გააკეთებდა, აუცილებლობა რომ არ მოითხოვდეს. აუცილებლობა კი იმიტომ დადგა, რომ ნატო-ს მოწინააღმდეგეთა რაოდენობა თანდათან კრიტიკულ ზღვარს უახლოვდება. ჯერჯერობით მომხრე საგრძნობლად მეტია, ვიდრე მოწინააღმდეგე, მაგრამ მონაცემები დღითი დღე იცველება.

უკვე ორი პარტია თამამად აცხადებს, რომ საქართველოში რუსული ბაზები უნდა დაკანონდეს. რა შეუძლია სტოლტენბერგს, ამას დაუპირისპიროს? ვინმეს თუ ჰგონია, რომ ის ამის სანაცვლოდ მაპ-ს ან ნატო-ში გაწევრიანებას შემოგვთავაზებს, ძალიან ცდება. უკვე წინასწარ ვიცით, რასაც გვეტყვის, როცა ჩამოვა: რომ ჩვენ ძალიან ბევრი გავაკეთეთ, რომ სწორი გზით მივდივართ და რომ ადრე თუ გვიან ნატოში შევალთ, მაგრამ რეალობა ისაა, რომ სანამ ნატოში შევალთ, ვიღაცის მსხვერპლად ვიქცევით.

მით უმეტეს, როგორც ჩანს, ჩვენი ზოგიერთი მეზობელი უკვე მოთმინებას კარგავს. არც ისაა შემთხვევითი, რომ ე.წ. საზღვრისპირა სოფლებში ქართველი გლეხების მოყვანილი მოსავალი რუსებმა აიღეს. თქვენ რა გგონიათ, აქ საქმე მართლა 100 კილო ხორბალს ეხება და რუსებს ხორბალი გაუჭირდათ? ეს უკვე პოლიტიკაა და არა ხორბალი.

"მ.კ": სწორედ უკანასკნელი დღეების სიახლეა, რომ დაუგეგმავი შემოწმების საბაბით რუსეთმა ე.წ. "სამხრეთ ოსეთში" დისლოცირებული სამხედრო ბაზა სრულ მზადყოფნაში მოიყვანა. ამ შემთხვევაში რასთან გვაქვს საქმე?

ს.ც: ეს რუსეთის გზავნილია, რომ მასთან ურთიერთობის მხრივ დროზე ჩამოვყალიბდეთ. ვირაცამ იფიქრა, რომ რუსეთს "აბაშიძე-კარასინის ფორმატით" გავაბრიყვებთ. როცა ისინი პენსიაზე გავლენ, მათ ახალი აბაშიძე და ახალი კარასინი შეცვლიან და 20-30 წელი ასე იქნება. ბოლოს და ბოლოს კი, ერთი 30 წლის მერე, ნატოშიც მიგვიღებენ. ასე არ არის. რუსეთი ამას არ დაუშვებს.

ჩვენ პოლიტიკურ ზოოპარკს ძალიან მოკლე მეხსიერება აქვს. მათ ეტყობა აღარ ახსოვთ, როგორ და რა პირობებში შევიდა საქართველო დსთ-ში. მაშინ იმდროინდელი ხელისუფლების ყოფნა-არყოფნის საკითხი იდგა და კი არ შევედით, შეგვითრიეს. ეს ეტყობა დაგვავიწყდა, მაგრამ რუსეთს არ დავიწყებია.

მაინცდამაინც კიდევ უნდა განმეორდეს მომენტი, როცა დასავლეთი გვეტყვის - ვერაფრით დაგეხმარებით და რუსეთთან ურთიერთობა როგორც გინდათ ისე მოაგვარეთო? ზუსტად ეს გააკეთა 90-იან წლებში რუსეთთან მიმართებაში. ეს ის პერიოდი იყო, როცა შევარდნაძე ლონდონის სტრატეგიული კვლევების ინსტიტუტში სიტყვით გამოვიდა და მეორე დღეს მთელი მსოფლიოს წამყვანი გაზეთები წერდნენ - შევარდნაძე დასავლეთს ანგარიშს უყენებსო. მაშინ გაცოფებულმა შევარდნაძემ პირდაპირ უთხრა მათ - მე თქვენ ბერლინის კედლის პრობლემის მოგვარებით ასობით მილიარდი დოლარი დაგაზოგვინეთ და ახლა თქვენ ერთი ციცქნა საქართველოს დახმარებაც არ გინდათო. თუმცა ამან მაინც არ იმოქმედა და არავინ დაგვეხმარა.

მით უმეტეს, მაშინდელი ელცინის რუსეთი ახლანდელი პუტინის რუსეთისაგან ძალიან განსხვავდება და თვითონ ელცინის მთავრობაც, მსუბუქად რომ ვთქვათ, შერყეული იყო. მაინც არავინ მოინდომა ჩვენი დახმარება. არავინ გვითხრა - დსთ-ში თქვენი ადგილი არ არის და ევროკავშირისკენ იარეთო. რუსეთს შეგვატოვეს, ისევე როგორც 1921 წელს, პირველი რესპუბლიკის დროს. მაინცდამაინც ეს უნდა განმეორდეს?!

დღეს რუსეთს ნატო-ს პანიკური შიში აქვს, ამიტომ ჩვენგან ერთადერთ გარანტიას ითხოვს - არ დავუახლოვდეთ ნატო-ს. არავითარი ნატო-ს სამხედრო ბაზები. რუსეთი საკუთარი ინტერესებისთვის ანგარიშის გაწევას გვთხოვს. როგორ გგონიათ დღევანდელი ლათინური ამერიკა აშშ-ის ინტერესს ანგარიშს არ უწევს?! ეს საუკეთესო არჩევანი არ არის, მაგრამ შესაძლო ვარიანტებს შორის ყველაზე ოპტიმალური გამოსავალია.