"ჩვენთან ხელისუფლების წარმომადგენლებს იმდენად დიდი ხელფასები აქვთ, რომ კორუფცია მეტი კი არაფერია. უნდა მოხდეს რეგლამენტირება ბიუჯეტიდან გაცემული ფულისა და, ასევე, სახელმწიფოს კუთვნილი ობიექტებისა. ამიტომ ვამბობ, რომ მთლიანად სისტემაა გადასახედი", - ამბობს "რეზონანსთან" საუბრისას ანალიტიკოსი ვახტანგ ძაბირაძე.
უკრაინიდან დეპორტირებულ ქართველებსა და სამთავრობო ცვლილებებზე "რეზონანსი" ვახტანგ ძაბირაძეს ესაუბრა.
ვახტანგ ძაბირაძე: ძალიან გამიჭირდება ამ საკითხის შეფასება, რადგან არ ვიცი უკრაინის მხარის არგუმენტები, რამ გამოიწვია ამ ადამიანების დეპორტაცია. ცოტა რთული ვითარებაა, თუმცა პოლიტიკურ მოტივს რაც შეეხება, ეს შეიძლება დაკავშირებული იყოს მასმედიის წარმომადგენლის გამოშვებასთან, სხვა პირებთან, ვერაფერს გეტყვით.
ქაოტურად მონაწილეობა, გნებავთ, კეთილშობილური მიზნით, რასაც ჰქვია უკრაინის ტერიტორიის მთლიანობის აღდგენა ან სამხედრო საქმეებში მონაწილეობა სახელმწიფოსთან შეუთანხმებლად არის დანაშაული, რომელიც ქაოტურ სიტუაციას ქმნის. ჩვენ ეს ეტაპი გავიარეთ 1992-1993 წლებში და შედეგიც ვნახეთ. ცოტა მოგვიანებითაც იყო ამის მცდელობა, ამიტომ ამ შემთხვევაში ლაპარაკი იმაზე, რომ ეს არის პოლიტიკური გადაწყვეტილება, არ მიმაჩნია გამართლებულად. ასე რომ, მთლიანად ერთ სივრცეში მოქცევა ყველა ამ ადამიანის, ვისი დეპორტაციაც მოხდა, ჩემი აზრით, არასწორია. ნაწილთან შეიძლება იყოს პოლიტიკური პრობლემები, ნაწილთან კი სამართლებრივი და სახელმწიფოებრივი პრობლემები იქნებოდა.
"რეზონანსი": როგორ ფიქრობთ, შეძლებს თუ არა სააკაშვილი მთავარ ოპოზიციურ ძალად ჩამოყალიბებას და ქვეყნის რევოლუციური გზით წაყვანას?
ვ.ძ: ეს ძირითადად დამოკიდებულია ხელისუფლებაზე. თუ შევადარებთ რაც ხდებოდა საქართველოში, ვნახავთ, რომ ამის მთავარი ინიციატორი არის მმართველი ძალა. სწორედ ხელისუფლების ქმედებების შედეგად გადაიზრდება მოვლენები რევოლუციასა თუ დაპირისპირებაში. არ ვიცი, უკრაინაში რა ვითარებაა, მაგრამ იქ პრობლემა სააკაშვილი ვერაფრით ვერ იქნება. თუ მისადმი და პრობლემებისადმი ხელისუფლების მხრიდან იქნება სწორი დამოკიდებულება, მაშინ ყველაფერი თავისთავად დალაგდება. მაგრამ თუ ხელისუფლება წავა მოსახლეობასთან დაპირისპირებაზე, ისე როგორც ხდებოდა ჩვენთან, აქედან წაყვანილი სააკაშვილი არაფერს იზამს. ოპოზიცია კი მოძებნის ახალ ლიდერს.
როცა საზოგადოებაში ნეგატიური მუხტი იქნება ძალიან მაღალი, ის მოხდება, რაც ხდებოდა ჩვენთან. ამის მაგალითია თუნდაც მეიდანი, როდესაც საზოგადოება უკვე იმდენად იყო გაღიზიანებული იმით, რასაც ხელისუფლება აკეთებდა, რომ გამოვიდა ქუჩაში.
"რ": მაგრამ ახლა რასაც უყურებთ, პოროშენკო უშვებს შეცდომებს?
ვ.ძ: როცა სააკაშვილის უკრაინაში შესვლისას ამხელა აჟიოტაჟი იყო ატეხილი და შემდეგ მაინც მოხერხდა მისი დარჩენა, ხელისუფლებამ, ვფიქრობ, არასწორი გადაწყვეტილება მიიღო. ასეთ შემთხვევაში უფრო მკვეთრი ზომები უნდა მიეღოთ, ან თავიდანვე არ უნდა შექმნილიყო ვითომ ბარიერი. როდესაც ხელისუფლება აპირებს სწორად თუ არასწორად წინააღმდეგობის გაწევას, ეს პროცესი ბოლომდე უნდა მიიყვანოს, ან სხვა მეთოდებით შეეცადოს ამ პრობლემის მოგვარებას.
ასეთ შემთხვევაში სააკაშვილისგან ან ნებისმიერი სხვისგან გმირი არ უნდა შექმნას. აი, ამას განაპირობებს ხელისუფლების ქმედება. თუ იქაური ხელისუფლება სააკაშვილის ვოიაჟებს დაუპირისპირდება, ის ამით მისგან შექმნის გმირს. ზოგადად კი, საეჭვოდ მიმაჩნია, რომ ოპოზიციის ლიდერი უკრაინაში გახდეს სააკაშვილი.
"რ": რაც შეეხება საქართველოში განხორციელებულ სამთავრობო და სტრუქტურულ ცვლილებას - ელოდებით თუ არა ეფექტურ მმართველობას და ადმინისტრაციული ხარჯების შემცირებას?
ვ.ძ: ალბათ უფრო დეტალურად უნდა განმარტოს კვირიკაშვილმა, რატომ გააკეთა და რას ელოდება თავად ხელისუფლება ამ ცვლილებისგან. ჩემი აზრით, მთლიანად ხელისუფლება საჭიროებს რეორგანიზაციას და არამარტო აღმასრულებელი, მთლიანად, ყველა შტო - საკრებულოებით დაწყებული და სამინისტროებით დამთავრებული.
ამასთანავე, მნიშვნელოვანია არა მარტო ბიუროკრატიული ხარჯების შემცირება, არამედ, ზოგადად, იმ პრობლემის მოგვარება, რასაც ჰქვია სამთავრობო ხელფასები, დანამატები, პრემიები და ა.შ. იმდენად მაღალი ხელფასები აქვთ, რომ ჩვენს რეალობასთან შეუსაბამოა. არ შეიძლება, ხელისუფლებაში დასაქმებული რომელიმე პირის ხელფასი იყოს კატასტროფულად მაღალი. არ შეიძლება, ადამიანმა დანამატი მიიღოს ყოველთვე. ჯამური შემოსავალი ყველაზე უმაღლესი თანამდებობის პირისაც კი არ უნდა აღემატებოდეს 5-6 ათას ლარს.
ახლა კი იმდენად დიდი ხელფასები აქვთ, რომ კორუფცია ესაა, მეტი კი არაფერი. უნდა მოხდეს რეგლამენტირება ბიუჯეტიდან გაცემული ფულისა და ასევე სახელმწიფოს კუთვნილი ობიექტებისა. ამიტომ ვამბობ, რომ მთლიანად სისტემაა გადასახედი.
"რ": ანუ, თქვენი აზრით, მარტო ეს ცვლილება უშედეგო იქნება?
ვ.ძ: სწორი მიმართულებით არის ნაბიჯი გადადგმული, მაგრამ რომ გითხრათ, ეს გარღვევას გამოიწვევს, ასე არ არის. არა მგონია, ამას დიდი ეფექტი ჰქონდეს.